Welk inburgeringsexamen moet ik doen?
De meeste mensen van buiten de EU die voor familie, asiel of een lang verblijf naar Nederland komen, moeten inburgeren. Welke wet geldt, hangt af van de dag waarop je inburgeringsplicht begon: vanaf 1 januari 2022 Wi2021, daarvoor Wi2013. Beantwoord de zes vragen hieronder om te zien wat voor jou geldt.
Gecontroleerd met de officiële bronnen op 20 nov 2026 · Read this in English
De vragen werken hier met JavaScript. Zonder JavaScript gebruik je de lijst hieronder.
Alle vragen en antwoorden als lijst
Vraag 1: Waarom kijk je naar het examen?
- Ik moet inburgeren vanwege mijn verblijfsvergunning: DUO stuurt je een brief als je inburgeringsplichtig bent. De volgende vragen laten zien of een vrijstelling geldt en onder welke wet je valt. → Vraag 2. Bron: In het kort: U gaat inburgeren (inburgeren.nl), Moet ik als nieuwkomer inburgeren? (Rijksoverheid)
- Ik wil Nederlander worden (naturalisatie): Voor naturalisatie vraagt de IND het inburgeringsexamen op taalniveau A2 of een diploma dat je vrijstelt. De regels over de inburgeringsplicht in de volgende vragen beslissen dit niet. → Naturalisatie: A2-examen of een vrijstellend diploma. Bron: Inburgering voor naturalisatie (IND)
- Ik wil het examen vrijwillig doen: Je kunt ook inburgeren zonder plicht, bijvoorbeeld om te naturaliseren of een sterkere verblijfsvergunning aan te vragen. → Vrijwillig inburgeren. Bron: In het kort: U gaat inburgeren (inburgeren.nl), Inburgering bij sterkere verblijfsvergunning (IND)
Vraag 2: Welke nationaliteit heb je?
- Ik heb de nationaliteit van een EU-land, EER-land of Zwitserland: De plicht geldt niet voor mensen met de nationaliteit van een EU-land, Liechtenstein, Noorwegen, IJsland of Zwitserland. → Je hebt geen inburgeringsplicht. Bron: Moet ik als nieuwkomer inburgeren? (Rijksoverheid)
- Een andere nationaliteit: Voor andere nationaliteiten geldt de plicht, tenzij een andere vrijstelling past. Ben je de partner van een EU-burger die geen Nederlander is? Dan bekijkt de IND jouw situatie volgens het EU-recht. Lees ook de pagina over partners. → Vraag 3. Bron: Moet ik als nieuwkomer inburgeren? (Rijksoverheid), Toetsing EU-recht familieleden burger van de Unie (IND)
Vraag 3: Hoe oud ben je?
- Jonger dan 18, of op of boven de AOW-leeftijd: Kinderen onder de 18 en mensen met de pensioengerechtigde leeftijd hoeven niet in te burgeren. De handreiking van Divosa voor gemeenten schrijft dat de wet vanaf 16 jaar telt, behalve voor jongeren die nog leerplichtig of kwalificatieplichtig zijn. In de praktijk begint de plicht dus meestal op 18 jaar. Bereik je de AOW-leeftijd tijdens je termijn, dan vervalt de plicht. → Je hebt geen inburgeringsplicht. Bron: Moet ik als nieuwkomer inburgeren? (Rijksoverheid), Jongeren en inburgering: Wet inburgering 2021 (Divosa), Wet inburgering in vraag en antwoord: Doelgroep (Divosa)
- 18 jaar of ouder, jonger dan de AOW-leeftijd: Je leeftijd geeft geen vrijstelling. Daarna: de reden van je verblijf. → Vraag 4. Bron: Moet ik als nieuwkomer inburgeren? (Rijksoverheid)
Vraag 4: Waarom verblijf je in Nederland, en hoelang?
- Tijdelijk verblijf, bijvoorbeeld voor werk of studie: Volgens de Wet inburgering zijn deze verblijfsdoelen tijdelijk: studie, uitwisseling, arbeid in loondienst, arbeid als zelfstandige, kennismigrant, Europese blauwe kaart en meer. Verblijf bij een familielid met een tijdelijk doel telt ook. De lijst van de IND beslist, niet hoelang je van plan bent te blijven. → Je hebt geen inburgeringsplicht. Bron: Tijdelijke verblijfsdoelen volgens de Wet inburgering (IND)
- Familie, partner van een Nederlander, asiel of ander langdurig verblijf: Een verblijfsvergunning voor verblijf bij een Nederlandse partner of familielid heeft een niet-tijdelijk doel. Dan heb je waarschijnlijk een plicht. Mensen met een gezins- of asielvergunning horen bij de groep die DUO en de gemeente begeleiden. → Vraag 5. Bron: Tijdelijke en niet-tijdelijke verblijfsdoelen (IND), Wet inburgering in vraag en antwoord: Doelgroep (Divosa)
Vraag 5: Heb je een Nederlands diploma?
- Ja, een Nederlandstalig diploma dat vrijstelling geeft: Een diploma van Nederlandstalig onderwijs kan volledige vrijstelling geven: vmbo, havo, vwo, mbo niveau 2 of hoger, en hbo of universiteit als je de opleiding in het Nederlands deed. Een Belgisch of Surinaams diploma telt mee als de opleiding in het Nederlands was en je een voldoende hebt voor Nederlands. → Een Nederlands diploma kan je vrijstellen. Bron: Diploma gehaald (inburgeren.nl), Moet ik als nieuwkomer inburgeren? (Rijksoverheid)
- Nee: Zonder zo'n diploma blijft de plicht bestaan. Een diploma of deelcertificaat Staatsexamen NT2 geeft vrijstelling voor de onderdelen die je hebt gehaald. → Vraag 6. Bron: Diploma gehaald (inburgeren.nl)
Vraag 6: Wanneer begon je inburgeringsplicht?
- Op of na 1 januari 2022: De Wi2021 geldt voor iedereen wiens plicht op of na 1 januari 2022 begon. De plicht begint op de datum waarop de IND je verblijfsrecht bekend maakte. → Wi2021: de gemeente bepaalt je route. Bron: Wet inburgering in vraag en antwoord: Doelgroep (Divosa), Wet inburgering 2021 (Rijksoverheid)
- Vóór 1 januari 2022: De Wi2013 geldt nog voor mensen van wie de plicht vóór 2022 begon. Welke onderdelen je moet doen, hangt af van de exacte datum. → Wi2013: examens op A2, onderdelen per datum. Bron: Moet ik als nieuwkomer inburgeren? (Rijksoverheid), Welke examens (inburgeren.nl)
- Ik weet het niet: In Mijn Inburgering staat de datum waarop je plicht begon en welke examens je moet doen. → Zoek je plichtdatum op in Mijn Inburgering. Bron: In het kort: U gaat inburgeren (inburgeren.nl), Welke examens (inburgeren.nl)
Jouw uitkomst: Je hebt geen inburgeringsplicht
Volgens je antwoorden hoef je niet in te burgeren. Mensen met een plicht krijgen automatisch een brief van DUO. Weet je het niet zeker? Kijk dan in Mijn Inburgering of neem contact op met DUO.
Je kunt het examen wel vrijwillig doen. Voor naturalisatie en voor een sterkere verblijfsvergunning vraagt de IND meestal het A2-diploma, ook als je geen plicht had.
Daarna: Naturalisatie: de taaleis · Partner van een Nederlander · Wi2021 of Wi2013. Bron: Moet ik als nieuwkomer inburgeren? (Rijksoverheid), Tijdelijke verblijfsdoelen volgens de Wet inburgering (IND), Inburgering bij sterkere verblijfsvergunning (IND), Inburgering voor naturalisatie (IND), Minder of geen examens doen (inburgeren.nl)
Jouw uitkomst: Een Nederlands diploma kan je vrijstellen
Met een diploma van Nederlandstalig onderwijs kun je volledige vrijstelling krijgen van het examen. Volgens inburgeren.nl krijg je alleen vrijstelling als je inburgeringsplichtig bent. Je vraagt die aan bij DUO met het formulier voor de Wi2021 of de Wi2013. DUO beslist en laat het je binnen 8 weken weten.
- Volledige vrijstelling: vmbo, havo, vwo, mbo niveau 2 of hoger, en hbo of universiteit als de opleiding in het Nederlands was.
- België of Suriname: een Nederlandstalige opleiding en een voldoende voor Nederlands.
- Gedeeltelijke vrijstelling: een diploma of deelcertificaat Staatsexamen NT2 en sommige buitenlandse diploma's.
Daarna: Wi2021 of Wi2013 · Naturalisatie: de taaleis · Onderdelen van het examen. Bron: Diploma gehaald (inburgeren.nl), Moet ik als nieuwkomer inburgeren? (Rijksoverheid), Inburgering voor naturalisatie (IND)
Jouw uitkomst: Wi2021: de gemeente bepaalt je route
De Wet inburgering 2021 geldt voor jou. Na een brief van DUO houdt de gemeente de brede intake: een gesprek en de leerbaarheidstoets (LBT, een toets over wat je kunt leren). Daarna maakt de gemeente je PIP (persoonlijk plan inburgering en participatie). Daarin staan je route en je examens. Je hebt 3 jaar.
- B1-route: Lezen, Luisteren, Schrijven en Spreken op B1 of B2 (het Staatsexamen NT2), KNM (Kennis van de Nederlandse Maatschappij), MAP (Module Arbeidsmarkt en Participatie) en PVT (participatieverklaringstraject). Na minstens 600 uur taalles bij een taalschool met het Blik op Werk Keurmerk kun je de gemeente vragen om af te schalen naar A2.
- Onderwijsroute (O-route), vooral voor jongeren: de vier taalonderdelen op B1 of B2, KNM, PVT en het taalschakeltraject.
- Z-route (zelfredzaamheidsroute): taalles op A1, een PVT, een MAP en een eindgesprek bij de gemeente. Taalexamens op A2 mogen, maar hoeven niet.
In je PIP en in Mijn Inburgering staat welke examens je moet halen.
Daarna: Wi2021 of Wi2013 · Onderdelen van het examen · Kosten en lening · Uitslag en herkansing · Partner van een Nederlander. Bron: In het kort: U gaat inburgeren (inburgeren.nl), Examen doen onder de Wi2021 (DUO Zakelijk), Wet inburgering 2021 (Rijksoverheid)
Jouw uitkomst: Wi2013: examens op A2, onderdelen per datum
De Wet inburgering 2013 geldt voor jou. Je haalt de examens op niveau A2 of hoger binnen 3 jaar. Je kunt zelf leren of een cursus volgen. Welke onderdelen je moet doen, hangt af van de datum waarop je plicht begon:
| Plicht begon | Onderdelen |
|---|---|
| 1 januari 2013 tot 1 januari 2015 | Lezen, Luisteren, Schrijven, Spreken, KNM |
| 1 januari 2015 tot 1 oktober 2017 | Hetzelfde, plus ONA (Oriëntatie op de Nederlandse Arbeidsmarkt) |
| Op of na 1 oktober 2017 (vóór 2022) | Hetzelfde, plus ONA en PVT |
Voor een plicht die vóór 2013 begon, noemt inburgeren.nl geen onderdelen. Kijk in Mijn Inburgering of vraag het aan DUO.
Daarna: Wi2021 of Wi2013 · A2-examens · Onderdelen van het examen · Kosten en lening. Bron: Welke examens (inburgeren.nl), Kennisexamens: KNM, MAP, ONA, PVT (inburgeren.nl), In het kort: U gaat inburgeren (inburgeren.nl)
Jouw uitkomst: Zoek je plichtdatum op in Mijn Inburgering
Log in bij Mijn Inburgering met DigiD via inburgeren.nl. Daar staat de datum waarop je plicht begon, welke examens je moet doen en op welk niveau. Die datum zegt welke wet geldt: op of na 1 januari 2022 is het de Wi2021, eerder is het de Wi2013.
DUO stuurt je een brief als je een BSN (burgerservicenummer), een verblijfsvergunning en een inschrijving bij de gemeente hebt. De brief kan daarna nog 8 weken duren. Is hij dan nog niet gekomen, neem dan contact op met DUO.
Daarna: Wi2021 of Wi2013 · Onderdelen van het examen · Partner van een Nederlander. Bron: In het kort: U gaat inburgeren (inburgeren.nl), Welke examens (inburgeren.nl), Wet inburgering in vraag en antwoord: Doelgroep (Divosa)
Jouw uitkomst: Naturalisatie: A2-examen of een vrijstellend diploma
Voor naturalisatie vraagt de IND dat je het inburgeringsexamen op taalniveau A2 haalt bij DUO. Je krijgt dan een digitaal inburgeringsdiploma. Een diploma Staatsexamen NT2 (programma I of II, niveau B1 of B2) of een diploma van Nederlandstalig onderwijs voldoet ook. Bij de optieprocedure hoef je geen examen te doen.
Het examen bestaat uit Lezen, Luisteren, Schrijven en Spreken op A2, KNM, ONA (Wi2013) of MAP (Wi2021) en het PVT. Heb je geen inburgeringsplicht, dan ben je vrijgesteld van het PVT.
Een B1-eis voor naturalisatie is gepland. Die is nog niet van kracht. Op 3 november 2026 antwoordde de minister van Asiel en Migratie dat een wijziging van het Besluit naturalisatietoets wordt voorbereid. De consultatie staat voor dit jaar gepland en er is geen ingangsdatum. Nu vraagt de IND A2.
Daarna: Naturalisatie: de taaleis · A2-examens · Onderdelen van het examen · Officiële oefenexamens. Bron: Inburgering voor naturalisatie (IND), Naturaliseren (inburgeren.nl), Antwoord op vragen van het lid Martens-America over de taaleis voor naturalisatie, 3 november 2026 (Tweede Kamer)
Jouw uitkomst: Vrijwillig inburgeren
Je kunt het examen doen zonder plicht, bijvoorbeeld om te naturaliseren of een sterkere verblijfsvergunning aan te vragen. Je meldt je zelf aan: voor de taalonderdelen op A2, KNM en ONA via Mijn Inburgering met DigiD, en voor Staatsexamen NT2 (B1 of B2) apart.
- Taal: Lezen, Luisteren, Schrijven en Spreken op A2.
- KNM en ONA. Sommige gemeenten bieden de MAP aan in plaats van ONA, omdat er minder ONA-cursussen zijn.
- PVT: voor naturalisatie stelt de IND je vrij als je geen plicht hebt.
Daarna: Naturalisatie: de taaleis · A2-examens · Onderdelen van het examen · Kosten en lening. Bron: In het kort: U gaat inburgeren (inburgeren.nl), Kennisexamens: KNM, MAP, ONA, PVT (inburgeren.nl), Examen doen onder de Wi2021 (DUO Zakelijk), Inburgering voor naturalisatie (IND), Aanmelden examen (inburgeren.nl)
Zo gebruik je de routekiezer
Kies bij elke vraag één antwoord. Sommige antwoorden leiden meteen naar een uitkomst, bijvoorbeeld als je bent vrijgesteld, wilt naturaliseren of het examen vrijwillig wilt doen. Bij elk antwoord staat waar de regel vandaan komt. Elke uitkomst zegt wat je moet doen en welke pagina van deze site je daarna kunt lezen.
De routekiezer werkt in je browser en geeft algemene informatie, geen juridisch advies. Jouw eigen plicht, data en examens staan in Mijn Inburgering, waar je inlogt met DigiD.
Wie moet inburgeren
Je moet inburgeren als je voor langere tijd in Nederland komt wonen en geen vrijstelling hebt. DUO (Dienst Uitvoering Onderwijs) stuurt je een brief als je inburgeringsplicht begint. Je hebt dan 3 jaar de tijd.
De plicht geldt niet als:
- je de nationaliteit hebt van een EU-land, Liechtenstein, Noorwegen, IJsland of Zwitserland;
- je jonger bent dan 18 jaar of de pensioengerechtigde leeftijd hebt bereikt;
- je voor een tijdelijk doel komt, zoals werk of studie (de IND publiceert een lijst met deze doelen);
- je 8 jaar of langer in Nederland hebt gewoond toen je leerplichtig was;
- je een diploma hebt van Nederlandstalig onderwijs in het Koninkrijk der Nederlanden.
De Wi2021 (Wet inburgering 2021) geldt voor een inburgeringsplicht die op of na 1 januari 2022 begon. De Wi2013 geldt voor eerdere plichten. Wi2021 of Wi2013 zet de twee naast elkaar. Ben je de partner van een Nederlander en kom je van buiten de EU? Lees dan de pagina over partners. Wil je Nederlander worden? Lees dan de pagina over naturalisatie.
Bron: Moet ik als nieuwkomer inburgeren? (Rijksoverheid) · Tijdelijke verblijfsdoelen volgens de Wet inburgering (IND) · In het kort: U gaat inburgeren (inburgeren.nl)
Bronnen voor de regels
Bij elk antwoord en elke uitkomst in de routekiezer staan de eigen bronnen. Dit zijn de belangrijkste officiële pagina's achter de regels:
- Moet ik als nieuwkomer inburgeren? (Rijksoverheid): wie is vrijgesteld.
- Welke examens en Minder of geen examens doen (inburgeren.nl, DUO): onderdelen per datum en vrijstelling met een diploma.
- Tijdelijke verblijfsdoelen volgens de Wet inburgering (IND).
- Inburgering voor naturalisatie (IND).
- Examen doen onder de Wi2021 (DUO): de routes van de Wi2021 en hun examens.
- Antwoord op Kamervragen over de taaleis voor naturalisatie (Tweede Kamer).
Bron: Moet ik als nieuwkomer inburgeren? (Rijksoverheid) · Welke examens (inburgeren.nl) · Minder of geen examens doen (inburgeren.nl) · Tijdelijke verblijfsdoelen volgens de Wet inburgering (IND) · Inburgering voor naturalisatie (IND) · Examen doen onder de Wi2021 (DUO Zakelijk) · Antwoord op vragen van het lid Martens-America over de taaleis voor naturalisatie, 3 november 2026 (Tweede Kamer)
Vragen
Hoe weet ik of de Wi2021 of de Wi2013 voor mij geldt?
Log in bij Mijn Inburgering met DigiD. Daar staat de datum waarop je plicht begon en welke examens je moet doen. Begon je plicht op of na 1 januari 2022, dan geldt de Wi2021. Begon je plicht eerder, dan geldt de Wi2013.
Moet ik inburgeren als ik tijdelijk in Nederland werk?
Niet als je verblijfsdoel tijdelijk is volgens de Wet inburgering. Op de lijst van de IND staan onder meer arbeid in loondienst, arbeid als zelfstandige, kennismigrant, Europese blauwe kaart en studie.
Ben ik vrijgesteld met een EU-, EER- of Zwitsers paspoort?
Ja. De plicht geldt niet voor mensen met de nationaliteit van een EU-land, Liechtenstein, Noorwegen, IJsland of Zwitserland.
Axad voor Mac
Selecteer tekst in elke app. Axad toont hem in stukjes, leest hem voor en bewaart kaarten.
Gratis downloadenBronnen
Elk feit op deze pagina komt van deze pagina's. Gelezen op 20 nov 2026.
- Moet ik als nieuwkomer inburgeren? (Rijksoverheid)
- Tijdelijke verblijfsdoelen volgens de Wet inburgering (IND)
- In het kort: U gaat inburgeren (inburgeren.nl)
- Welke examens (inburgeren.nl)
- Minder of geen examens doen (inburgeren.nl)
- Inburgering voor naturalisatie (IND)
- Examen doen onder de Wi2021 (DUO Zakelijk)
- Antwoord op vragen van het lid Martens-America over de taaleis voor naturalisatie, 3 november 2026 (Tweede Kamer)
- Inburgering bij sterkere verblijfsvergunning (IND)
- Toetsing EU-recht familieleden burger van de Unie (IND)
- Jongeren en inburgering: Wet inburgering 2021 (Divosa)
- Wet inburgering in vraag en antwoord: Doelgroep (Divosa)
- Tijdelijke en niet-tijdelijke verblijfsdoelen (IND)
- Diploma gehaald (inburgeren.nl)
- Wet inburgering 2021 (Rijksoverheid)
- Kennisexamens: KNM, MAP, ONA, PVT (inburgeren.nl)
- Naturaliseren (inburgeren.nl)
- Aanmelden examen (inburgeren.nl)
Axad is onafhankelijk. Axad is geen onderdeel van DUO of de Nederlandse overheid. Niets hier is een officiële uitslag of juridisch advies. Markdown-versie van deze pagina