KNM-thema 8: Onderwijs en opvoeding
Onderwijs en opvoeding is thema 8 van de acht KNM-thema’s. Volgens de eindtermen ken je het Nederlandse onderwijssysteem, zie je het belang van onderwijs, laat je je kinderen onderwijs volgen en weet je welke rol van ouders wordt verwacht. Zie de KNM-pagina voor het examen.
Gecontroleerd met de officiële bronnen op 20 nov 2026 · Read this in English
Wat de eindtermen omvatten
- Het onderwijssysteem: hoe het is opgebouwd van 0 tot 18+ jaar, wat er is voor kinderen tot 4 jaar, de schoolsoorten van 4 jaar tot minstens 18 jaar, onderwijs voor leerlingen met een speciale zorgvraag, en dat bij vervolgonderwijs toelatingseisen kunnen gelden.
- Vrijheid van onderwijs: er zijn openbare scholen en bijzondere scholen op basis van levensbeschouwing of onderwijsvisie.
- Leerplicht: kinderen van 5 tot 16 jaar zijn leerplichtig en kinderen van 16 tot 18 jaar zijn kwalificatieplichtig. De vakanties die de school vaststelt, zijn bindend.
- Opvang: voorschoolse educatie en buitenschoolse opvang bestaan en je weet waar je informatie vindt over deze opvang en de kosten.
- Lessen: scholen in het basis- en voortgezet onderwijs moeten lessen geven over seksualiteit en seksuele diversiteit (eindterm 8.1.5).
- Ouders: ouders zijn wettelijk verantwoordelijk voor het gedrag van hun kinderen, scholen verwachten betrokkenheid van ouders en er is opvoedingsondersteuning. De Kinderbescherming kan ingrijpen, maar schakelt de rechter alleen in bij ernstige signalen.
- Schoolkosten: schoolgeld, een vrijwillige ouderbijdrage, leermiddelen en reiskosten kosten geld; er zijn regelingen voor een vergoeding, je kunt de school vragen om vermindering en je kunt bij DUO een tegemoetkoming in studiekosten aanvragen.
Bron: Staatscourant 2024, 15802: eindtermen KNM (Bijlage 2 bij de Regeling inburgering 2021)
Wat je moet weten en hoe er wordt gevraagd
Een paar punten uit de eindtermen: ouders zijn tot het zestiende levensjaar van hun kind juridisch aansprakelijk voor het gedrag van hun kind, en de vakanties die de school vaststelt zijn bindend. Dit zijn feiten die je moet weten.
In de eindtermen staat vooral wat je moet weten: veel regels beginnen met “Weet dat…”. Het KNM-examen is één toets van 45 minuten op de computer. Je beantwoordt vragen over elk thema. De vragen zijn geschreven op taalniveau A2 en gebruiken beeldmateriaal. Ze gaan over situaties uit het dagelijks leven. Volgens Cito wordt kennis in het nieuwe examen direct gevraagd, met foto’s en zonder introductiefilmpjes.
Nederlandse woorden die je tegenkomt in de eindtermen van dit thema: leerplichtig, kwalificatieplichtig, voortgezet onderwijs, voorschoolse educatie, buitenschoolse opvang, schoolgeld, ouderbijdrage, leermiddelen, opvoedingsondersteuning, kinderbescherming, studiefinanciering.
Bron: Staatscourant 2024, 15802: eindtermen KNM (Bijlage 2 bij de Regeling inburgering 2021) · Kennisexamens – Examen doen – Inburgeren (inburgeren.nl) · KNM-examen in een nieuw jasje – beter, moderner, relevanter! – Cito
Oefenen en andere thema’s
Wil je zien hoe de vragen eruitzien? Open de twee officiële oefenexamens KNM van DUO op de pagina Oefenen: KNM 1 en KNM 2. Volgens Cito geven ze een duidelijk beeld van het nieuwe examen. Deze pagina kopieert ze niet. Alle officiële sets staan op officiële oefenexamens.
Kinderbijslag en toeslagen voor kinderopvang staan in Instanties (eindterm 6.3.3). Het consultatiebureau voor jonge kinderen staat in Gezondheid en gezondheidszorg (eindterm 4.1.4). De waarde van een diploma en bijscholing voor werk staan in Werk en inkomen.
Bron: Oefenen – Examen doen – Inburgeren (inburgeren.nl) · KNM-examen in een nieuw jasje – beter, moderner, relevanter! – Cito · Staatscourant 2024, 15802: eindtermen KNM (Bijlage 2 bij de Regeling inburgering 2021)
Zo helpt Axad bij dit thema
Maak kaarten van de Nederlandse woorden hierboven. Selecteer een regel uit de eindtermen, of een andere Nederlandse tekst, in een willekeurige app op je Mac en houd de fn-toets ingedrukt: Axad toont de tekst in stukjes en woord voor woord en leest hem voor. Axad bewaart flashcards met spaced repetition (FSRS), en woorden die je mist worden kaarten. In de tutor geef jij eerst je eigen antwoord; daarna legt de tutor uit.
De KNM-oefening in Axad zijn de officiële sets: ze openen in de app en worden op je eigen Mac opgehaald van de oefensite van DUO. Axad host, kopieert of verkoopt ze niet. Axad is onafhankelijk en geen onderdeel van DUO of de Nederlandse overheid. Download Axad voor Mac.
Oefenen met Axad
Axad schrijft eigen gratis oefenstof voor dit onderdeel: KNM thema 8: Onderwijs en opvoeding. Je antwoordt op de pagina en ziet meteen het goede antwoord, zonder account.
Vragen
Is Onderwijs en opvoeding een apart examen?
Nee. KNM is één examen van 45 minuten op de computer. Je beantwoordt vragen over elk van de acht thema’s, dus ook over dit thema.
Waar kan ik Onderwijs en opvoeding oefenen?
Open de officiële oefenexamens KNM 1 en KNM 2 op inburgeren.nl. Check de datum van ander oefenmateriaal: het KNM-examen is op 1 juli 2025 veranderd.
Axad voor Mac
Selecteer tekst in elke app. Axad toont hem in stukjes, leest hem voor en bewaart kaarten.
Gratis downloadenBronnen
Elk feit op deze pagina komt van deze pagina's. Gelezen op 20 nov 2026.
Axad is onafhankelijk. Axad is geen onderdeel van DUO of de Nederlandse overheid. Niets hier is een officiële uitslag of juridisch advies. Markdown-versie van deze pagina